De orthodontie is een deelgebied binnen het domein van de tandheelkunde en wordt uitgeoefend door een tandarts specialist in de orthodontie (orthodontist). Heel wat patiënten roepen de hulp in van een orthodontist omwille van esthetische redenen: ze willen een mooi gebit en een harmonisch gezicht. Wanneer de tanden niet netjes in de rij staan en boven- en ondergebit niet goed op elkaar passen, kan de orthodontist helpen om de tanden mooi op de juiste plaats te brengen.

Bij jonge kinderen is soms al te merken dat de boven- of onderkaak een foute groei vertoont. De kaakbeenderen kunnen te snel of te traag of in de verkeerde richting groeien. De orthodontist zal dan met behulp van aangepaste beugels proberen de groei terug in de goede richting te sturen. Ook indien ernstige afwijkingen in de stand van kaken en tanden een goede functie bij het spreken, kauwen of bijten belemmeren en het bovendien ook een negatieve invloed uitoefent op de esthetiek van het gezicht kan de orthodontist dit corrigeren.

Scheve tanden kunnen het ook moeilijk maken om het gebit goed te poetsen (waardoor er makkelijker tandbederf en tandvleesontsteking ontstaat). Ook hier biedt de orthodontie zeker een uitkomst.

Bij sommige volwassenen kan het nodig zijn eigen tanden te overkronen of door tandprothesen te vervangen. Soms kan dit niet op een ideale wijze uitgevoerd worden omdat deze tanden niet meer op de juiste plaats staan. Ook hier kan de orthodontist deze tanden terug op de juiste plaats brengen zodat de tandarts er een ideaal functionerende en esthetisch mooiere tandprothese op kan aanbrengen.
Dit noemt men pre-prothetische orthodontie.

Een juiste leeftijd om voor het eerst naar de orthodontist te gaan staat niet echt vast. Vaak zal je eigen tandarts je doorverwijzen zodra hij/zij dit nodig acht. Sommige orthodontisten raden aan om je kind eens te laten onderzoeken rond de leeftijd van 7 à 8 jaar.

Een orthodontische behandeling kan eigenlijk op elke leeftijd gestart worden, afhankelijk van de problemen die zich voordoen. Sommige behandelingen beginnen reeds zeer vroeg, zelfs vóór, of wanneer de eerste melktanden verloren gaan om te voorkomen dat een ergere afwijking ontstaat.
Dit noemt men een interceptieve behandeling.